مطالعات آمایش استان مطالعات آمایش استان


 
   

دانشنامه آمایش سرزمین دانشنامه آمایش سرزمین

صفحه اصلی

تعاریف آمایش سرزمین

تاکنون تعاریف متفاوتی از برنامه ریزی فضایی و آمایش سرزمین ارائه شده که برخی از مهمترین آنها به شرح ذیل می باشند.. برنامه ریزی فضایی مجموعه اي از مفاهیم، رویکردها، روش ها و ابزارهاي مورد نیاز براي دستیابی به سازمان و ساختار فضایی مطلوب است و معمولاً مترادف برنامه ریزي منطقه اي درنظر گرفته می شود، البته به لحاظ نظري مفهوم فضا پویاتر و وسیعتر از مفهوم منطقه است و برنامه ریزي یکپارچۀ منطقه اي می تواند تنها به عنوان بعد مهمی از برنامه ریزي فضایی تلقی گردد.(8) برنامه ریزي فضایی اشاره به روش هایی دارد که به صورت گسترده توسط بخش هاي دولتی براي نظارت و تاثیرگذاري بر پراکنش فعالیت هاي آتی در فضا استفاده می شود. برنامه ریزي فضایی با اعمال مدیریت خردمندانه تر سرزمینیِ کاربري هاي اراضی و برقراري پیوند بین آنها، به دنبال ایجاد توازن بین تقاضاهاي توسعه و حفظ محیط زیست و دستیابی به اهداف اقتصادي و اجتماعی است. برنامه ریزي فضایی دربرگیرندة اقداماتی براي هماهنگ سازي تاثیرات فضایی سیاست هاي بخشی است تا از این طریق مناطق از توزیع متعادل تر توسعه اقتصادي برخوردار شده و اثر نیروهاي بازار کاهش یابد و تبدیلات کاربري هاي اراضی و دارایی ها بسامان شوند."(7) آمایش سرزمین، ارزیابی نظام‌مند عوامل طبیعی، اجتماعی، اقتصادی، فرهنگي و... به منظور یافتن راهی برای تشویق و کمک به جامعه بهره‌برداران در انتخاب گزینه‌هایی مناسب برای افزایش و پایداری توان سرزمینی در جهت برآورد نیازهای جامعه است.( 4) تنظيم رابطه بين انسان، سرزمين و فعاليتهاي انسان در سرزمين به منظور بهره برداري درخور و پايدار از جميع امكانات انساني و فضايي سرزمين در جهت بهبود وعيت مادي و معنوي اجتماع در طول زمان.(9) آمایش سرزمین تنظیم کنش متقابل بین عوامل انسانی و عوامل محیطی است که به‌منظور ایجاد سازمان سرزمینی عقلایی مبتنی بر بهره‌گیری بهینه از استعدادهای انسانی و محیطی از طریق افزایش کارایی و بازدهی اقتصادی، گسترش عدالت اجتماعی، رفع فقر و محرومیت و برقراری تعادل و توازن در برخورداری از سطح معقول توسعه و رفاه در نقاط و مناطق جغرافیایی، ایجاد نظام کاربری اراضی متناسب با اهداف توسعه متعادل و حفظ محیط زیست، ایجاد و تحکیم پیوندهای اقتصادی درون و برون منطقه‌ای و هماهنگ‌سازی تأثیرات فضایی- مکانی سیاستهای بخشی و سیاستهای توسعه مناطق و محورهای خاص، با توجه به اصل وحدت سرزمینی، ملاحظات امنیتی و دفاعی و حفظ هویت اسلامی- ایرانی به‌گونه‌ای عمل می‌کند که بتواند اهداف چشم‌انداز بلندمدت توسعه کشور و مدیریت یکپارچه سرزمینی را محقق سازد.(3)

1- پورمحمدى، محمدرضا، مطالعات آمايش استان آذربايجان شرقى، سازمان مديريت و برنامه ريزى استان، ۸۵. 2- دفتر آمايش و توسعه پايدار، مطالعات آمايش سرزمين، سازمان مديريت و برنامه ريزى سال ۸۳. 3- دفتر آمايش و توسعه پايدار، مطالعات آمايش سرزمين، سازمان مديريت و برنامه ريزى سال ۸۳. 4- رهنمودهایی برای آمایش سرزمین ،سازمان خوار وبار جهانی ،1993 5- زالى، نادر، بررسى و تحليل نگرش هاى جغرافيايى در توسعه منطقه اى و تطبيق آن با ويژگى هاى استان آذربايجان شرقى، نشريه دانشكده علوم انسانى و اجتماعى، بهار ۸۳. 6- طرح پایه آمایش استان اصفهان ،مبانی نظری ،1389 7-کمیسیون اتحادیه اروپا،برنامه ریزی فضایی اروپا،1999 8- میسرا،آرپی،برنامه ریزی توسعه منطقه ای ،درجستجوی معنی ومفهوم ،ترجمه عزیز کیاوند،مجله برنامه وتوسعه شماره دهم،133 9- مخدوم، مجيد، شالوده آمايش سرزمين، انتشارات دانشگاه تهران، ۱۳۷۴.

0 پیوست‌ها
22924 مشاهده